नेपालमा घरेलु हिंसाका लागि सहायता खोज्दा पहिले अहिलेको जोखिम र आवश्यक सेवाको प्रकार छुट्याउनुहोस्। आक्रमण भइरहेको छ, गम्भीर धम्की छ वा बालबालिका तत्काल खतरामा छन् भने प्रहरीलाई 100 मा सम्पर्क गर्नुहोस्। हिंसाबारे कुरा गर्न, सहयोगको बाटो बुझ्न र सम्बन्धित सेवासँग जोडिन राष्ट्रिय महिला आयोगको 1145 हेल्पलाइन छ। बालबालिकाको संरक्षणका लागि 1098 बाल हेल्पलाइनको बाटो पनि छ। यो जानकारी नेपालका लागि हो; नेपाली पढ्ने व्यक्ति अर्को देशमा भए त्यहाँको आपत्कालीन सेवा प्रयोग गर्नुपर्छ।
कुन नम्बरमा किन सम्पर्क गर्ने?
- 100: प्रहरी सहायता चाहिने तत्काल अवस्थाका लागि। नेपाल प्रहरीको आधिकारिक सम्पर्क जानकारीले यो नम्बर पुष्टि गर्छ।
- 1145: राष्ट्रिय महिला आयोगको निःशुल्क, चौबीसै घण्टा उपलब्ध हेल्पलाइन, लैङ्गिक हिंसासम्बन्धी सहयोग र सेवातर्फ मार्गदर्शनका लागि।
- 1098: बालबालिकाको जोखिम र संरक्षणसम्बन्धी सहयोगका लागि बाल हेल्पलाइन। आफ्नो ठाउँमा कसरी सेवा जोडिन्छ भनेर सोध्नुहोस्।
- नजिकको OCMC: एकद्वार सङ्कट व्यवस्थापन केन्द्र, स्वास्थ्य तथा सम्बन्धित सहयोगका लागि स्थानीय सेवाको बाटो।
आपत्कालीन प्रहरी प्रतिक्रिया, परामर्श र अर्को संस्थामा पठाउने काम फरक हुन्। कुनै कार्यालयमा इमेल पठाएको भरमा प्रहरी तपाईंको घरतर्फ आउँदै छ भन्ने हुँदैन। खतरा अहिले नै छ भने सुरुमा स्पष्ट भन्नुहोस्। नेपाल प्रहरीको आधिकारिक जानकारी र राष्ट्रिय महिला आयोगको सम्पर्क पृष्ठ बाट सही संस्था पहिचान गर्न सकिन्छ।
तत्काल खतरा छ भने स्थान पहिले बताउनुहोस्
फोनमा ठेगाना, वडा, गाउँ वा नगरपालिका, जिल्ला र नजिकको चिनिने स्थान पहिले बताउनुहोस्। कोही घाइते छ, हतियार छ, बच्चा साथमा छ वा बाहिर जान रोकिएको छ भने त्यो पनि स्पष्ट गर्नुहोस्। सम्बन्धको सम्पूर्ण इतिहास भन्नुभन्दा पहिले अहिले के भइरहेको छ र सहायता कहाँ पुग्नुपर्छ भन्ने जानकारी दिनु उपयोगी हुन्छ। फोन काटिए पनि स्थानको जानकारी पुगिसकेको हुन सक्छ।
Complete Narcissism Release — PDF book
निस्कन सुरक्षित छ भने विश्वासिलो छिमेकी, प्रहरी कार्यालय वा सहयोग पाउन सकिने नजिकको ठाउँ विचार गर्नुहोस्। कपडा, कागज वा प्रमाण लिन जोखिमपूर्ण घरमा नफर्कनुहोस्। निस्कन नसक्ने अवस्थामा आफ्नो परिस्थितिअनुसार सुरक्षित सम्पर्क र बाटोबारे सोच्नुहोस्। यातायात, पैसा, औषधि, अपाङ्गता वा बालबालिका साथमा लैजानुपर्ने कठिनाइ छ भने सहयोग गर्ने व्यक्तिलाई सुरुमै बताउनुहोस्। सबैले तुरुन्त घर छोड्न सक्छन् भन्ने मान्यता सही हुँदैन।
1145 मा कुरा गर्दा के सोध्ने?
राष्ट्रिय महिला आयोगको हालको सम्पर्क पृष्ठमा 1145 उल्लेख छ। संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय जनसङ्ख्या कोषको सन् 2026 को नेपालसम्बन्धी जानकारीले यसलाई चौबीसै घण्टा चल्ने निःशुल्क हेल्पलाइनका रूपमा पुष्टि गर्छ। हिंसाको अनुभव भएकी व्यक्ति वा सहयोग खोज्नेले आफ्नो समस्या र स्थान बताउन सक्छन्। “म घरमा सुरक्षित छैन, म यो जिल्लामा छु, अब कहाँ जान सक्छु?” भनेर कुरा सुरु गर्न सकिन्छ।
तपाईंलाई स्वास्थ्य सेवा, मनोसामाजिक सहयोग, कानुनी जानकारी वा सुरक्षित बसोबासमध्ये के चाहिएको छ भनेर भन्नुहोस्। कुन स्थानीय संस्थामा जोडिने, सम्पर्क कसले सुरु गर्ने र कति बेला फेरि कुरा गर्ने भनेर सोध्नुहोस्। हेल्पलाइनले मार्गदर्शन दिनु र निश्चित आश्रयमा खाली ठाउँ हुनु एउटै कुरा होइन। सेवा पठाइने संस्थाको नाम, ठेगाना र व्यक्तिको विवरण पाएपछि मात्र यात्रा योजना स्पष्ट हुन्छ।
तपाईंको फोन अरूले हेर्छन् भने फिर्ता फोन गर्न मिल्ने समय र सन्देश छोड्न मिल्छ कि मिल्दैन भनेर बताउनुहोस्। गोपनीयताको सीमा, सूचना कसलाई दिन सकिन्छ र सुरक्षा जोखिम हुँदा कसलाई संलग्न गरिन्छ भन्ने प्रश्न सोध्न सक्नुहुन्छ। नाम नबताउने वा कुनै जानकारी नदिने निर्णय गर्नुअघि त्यसले प्रत्यक्ष सहायता पठाउन कस्तो असर पार्छ भनेर बुझ्नुहोस्। पूर्ण गोपनीयता आफैँ अनुमान नगर्नुहोस्।
OCMC र स्थानीय उपचारको बाटो
नेपालमा एकद्वार सङ्कट व्यवस्थापन केन्द्र अर्थात् OCMC हिंसा प्रभावित व्यक्तिका लागि स्वास्थ्य र सम्बन्धित सहयोगसँग जोडिने महत्वपूर्ण बाटो हो। UNFPA को नेपालसम्बन्धी विवरणले जिल्ला अस्पतालको केन्द्रमार्फत उपचार, मनोसामाजिक परामर्श र अन्य सेवामा सम्पर्कको उदाहरण दिन्छ। आफ्नो नजिकको अस्पतालमा यस्तो केन्द्र छ कि छैन, कसलाई भेट्ने र कुन सेवा उपलब्ध छ भनेर 1145 वा सम्बन्धित अस्पतालसँग सोध्नुहोस्।
सबै केन्द्रको क्षमता, यातायात वा सुरक्षित आवासको उपलब्धता एउटै हुँदैन। बच्चा साथमा छ, नियमित औषधि चाहिन्छ, भाषा वा पहुँचसम्बन्धी आवश्यकता छ भने पहिले बताउनुहोस्। आवश्यक उपचारलाई प्रहरी कागज वा प्रमाण संकलनको प्रतीक्षामा अनावश्यक ढिलाइ नगर्नुहोस्; स्वास्थ्यकर्मीलाई वर्तमान अवस्था स्पष्ट गर्नुहोस्। UNFPA को ओखलढुङ्गासम्बन्धी सन् 2026 को विवरण ले स्थानीय सहायता कसरी जोडिन सक्छ भन्ने देखाउँछ।
देखिने चोट नभए पनि सहायता माग्न सकिन्छ
कुरा गर्दा वास्तविक व्यवहार वर्णन गर्नुहोस्: पैसा खोसिने, बाहिर जान नदिइने, यौन सम्बन्धका लागि बाध्य पारिने, बारम्बार धम्की दिइने वा बच्चाको नाममा डर देखाइने गरेको छ? डर र नियन्त्रणले पनि सहायता आवश्यक बनाउँछ। सहयोग लिन पहिले साथी वा परिवारको सदस्यलाई कुनै मानसिक निदान भएको प्रमाणित गर्नुपर्दैन। उसले गरेका काम र त्यसले तपाईंको सुरक्षामा पारेको असर बताउनु उपयोगी हुन्छ।
यस साइटको नेपाली भागमा हानिकारक सम्बन्धबारे अरू सामग्री पढ्न सकिन्छ। अनलाइन व्याख्या अनुभवसँग मिल्नु आफैँमा चिकित्सकीय मूल्याङ्कन वा अदालतको निष्कर्ष होइन। जानकारीलाई अनुभव बुझ्न प्रयोग गर्नुहोस्; वास्तविक जोखिममा स्थानीय सेवा रोज्नुहोस्। सही शब्द भेटिँदैन भने पनि “मलाई घरमा डर लाग्छ” भनेर सम्पर्क सुरु गर्न सकिन्छ। सहायता माग्न पूर्ण र क्रमबद्ध बयान तयार भइसकेको हुनुपर्दैन।
बालबालिकाका लागि 1098
CWIN नेपालले आफ्नो वर्तमान वेबसाइटमा बाल हेल्पलाइन 1098 उल्लेख गर्छ। संस्थाको विवरणमा काठमाडौं, मोरङ, बाँके, मकवानपुर, कैलाली र कास्कीका केन्द्रहरूमार्फत सञ्चालनको जानकारी छ। यसलाई सबै जिल्लामा उही ठाउँ र उही क्षमता भएको कार्यालयका रूपमा नबुझ्नुहोस्। आफ्नो ठेगाना बताई कहाँ र कसरी जोडिने भनेर सोध्नुहोस्। तत्काल गम्भीर जोखिममा प्रहरी 100 को बाटो पनि प्रयोग गर्नुहोस्। CWIN को सेवा विवरण हेर्न सकिन्छ।
बच्चालाई दोष नदिनुहोस् र एउटै कुरा बारम्बार भन्न बाध्य नपार्नुहोस्। हिंसा गर्ने व्यक्तिसँग सामना गर्न बच्चालाई नपठाउनुहोस्। उसले आफ्नै शब्दमा भनेको कुरा सुन्नुहोस्। सुरक्षा चाहिँदा संरक्षणकर्मी वा अन्य व्यावसायिकलाई संलग्न गर्नुपर्ने हुन सक्छ, त्यसैले कसैलाई पनि नभन्ने पूर्ण वाचा नगर्नुहोस्। अर्को कदमबारे उमेरअनुसार सरल भाषामा बुझाउनुहोस्। बच्चा र वयस्कका आवश्यकता छुट्टाछुट्टै हुन सक्छन्।
कानुनी सहायता र अर्को कदम स्पष्ट गर्नुहोस्
हिंसाको उजुरी, सुरक्षित आवास, बच्चाको हेरचाह, आर्थिक सहायता र सम्बन्धविच्छेद फरक कानुनी प्रश्न हुन सक्छन्। 1145 वा सम्बन्धित स्थानीय सेवासँग योग्य कानुनी सहायता कहाँ पाइन्छ भनेर सोध्नुहोस्। कुन कार्यालय, के कागज, सम्भावित शुल्क र अर्को भेटको समय स्पष्ट गर्नुहोस्। फोनमा सल्लाह पाउनु अदालतको आदेश पाएको बराबर होइन। आवेदनको नम्बर वा प्राप्ति विवरण सुरक्षित राख्न सम्भव भए राख्नुहोस्।
साझा फोन, इमेल वा खातामा सन्देश अरूले देख्न सक्छन्। सम्भव भए उनीहरूको पहुँच नभएको उपकरण प्रयोग गर्नुहोस्। इतिहास मेटाउँदा वा पासवर्ड बदल्दा पनि ध्यान जान सक्छ; जोखिम नबढ्ने विकल्प छान्नुहोस्। नयाँ धम्की आयो वा खतरा बढ्यो भने पहिलेको सल्लाहमै भर नपरी नयाँ अवस्था बताउनुहोस्। नजिकको विश्वासिलो व्यक्तिले साथ, यातायात वा सम्पर्कमा सहयोग गर्न सक्छ, तर तपाईंको सुरक्षा विचार नगरी हिंसा गर्ने व्यक्तिसँग सम्झौताको कुरा सुरु गर्नु उचित हुँदैन।
नेपालबाहिर बस्नुभएको छ भने
100, 1145 र 1098 लाई विश्वभर चल्ने नम्बर नसम्झनुहोस्। अर्को देशमा तत्काल खतरा भए त्यहीँको आपत्कालीन सेवा प्रयोग गर्नुहोस्। NO MORE Global Directory मा देशअनुसार संस्था खोज्न सकिन्छ। सेवाको क्षेत्र, भाषा, समय र सुरक्षित सम्पर्क विधि सोझै पुष्टि गर्नुहोस्। नेपाली भाषामा पढ्न सहज हुनु र नेपालबाट तपाईंको स्थानमा प्रत्यक्ष सहायता पुग्नु फरक कुरा हुन्।
Complete Narcissism Release — PDF book
A personal workbook about your voice, boundaries and relationship with yourself. Explore the contents and available languages.